tsta

Home / دومین کنفرانس ملی عصر انفجار تکنولوژی؛ هوش مصنوعی، تحولی در صنعت، تجارت و زنجیره تامین و دومین کنفرانس ملی علم داده در کاربردهای مهندسی

کاربرد هوش مصنوعی در ارتقای امنیت اینترنت اشیاء: از الگوریتم‌های یادگیری عمیق تا استراتژی‌های سازمانی

Authors :

علی غلام نتاج¹ محمدعرفان رحمانیان کوشککی² امیدرضا حمیدی نیا³ عباسعلی میرزایی فرد⁴

1- دانشگاه افسری و تربیت پاسداری امام حسین (ع) 2- دانشگاه افسری و تربیت پاسداری امام حسین (ع) 3- دانشگاه افسری و تربیت پاسداری امام حسین (ع) 4- دانشگاه افسری و تربیت پاسداری امام حسین (ع)

Keywords :

اینترنت اشیاء (IoT)

Abstract :

گسترش بی‌سابقه اینترنت اشیاء (IoT) موجب تحول در صنایع مختلف از سلامت و انرژی تا حمل‌ونقل و شهرهای هوشمند شده است. با این حال، افزایش میلیاردها نقطه اتصال، سطح حمله‌ای بی‌سابقه ایجاد کرده که روش‌های سنتی امنیت سایبری در برابر آن ناکارآمدند. در این مقاله، نقش هوش مصنوعی (AI) به‌عنوان یک محرک کلیدی برای ارتقای امنیت IoT بررسی می‌شود. ابتدا با مرور جامع پژوهش‌های اخیر، مزایا و محدودیت‌های الگوریتم‌های یادگیری ماشین و یادگیری عمیق شامل CNN، LSTM و رویکردهای Ensemble تحلیل شده است. سپس چارچوب پیشنهادی ترکیبی CNN–LSTM–XGBoost برای تشخیص نفوذ ارائه می‌شود که در آزمایش‌ها بر روی دیتاست‌های استاندارد نظیر CICIDS2017 و Bot-IoT به میانگین دقت ۹۶٪ و F1-score برابر با ۹۵٪ دست یافته است. افزون بر بعد فنی، مقاله نقشه راه اجرایی سه‌مرحله‌ای (PoC، Pilot، Production) را برای استقرار عملی AI در امنیت IoT معرفی می‌کند که شامل تعریف شاخص‌های کلیدی عملکرد (KPI)، سیاست‌های حاکمیت داده، و ارزیابی هزینه–فایده است. نتایج نشان می‌دهد که تلفیق رویکردهای علمی با چارچوب‌های مدیریتی می‌تواند علاوه بر افزایش دقت و سرعت کشف حملات، منجر به کاهش هزینه‌های ناشی از تهدیدات و افزایش تاب‌آوری سازمان در برابر ریسک‌های آینده شود. این پژوهش ضمن پرکردن شکاف میان تحقیقات آکادمیک و نیازهای اجرایی، مدلی کاربردی برای بهره‌گیری ایمن و پایدار از IoT ارائه می‌دهد.