tsta

Home / اولین کنگره مباحث جاری در حسابداری، مالی و مالیاتی

نگاهی جامع به مسئولیت اجتماعی و نقش برجسته آن در مدیریت سازمان‌ها و بنگاه‌های تجاری

Authors :

قاسم رحیمی ریگی¹ محسن رشیدی باغی² مهنام ملایی³

1- دانشگاه آزاد اسلامی واحد مبارکه 2- دانشگاه لرستان 3- دانشگاه آزاد اسلامی واحد نجف آباد

Keywords :

مسئولیت‌پذیری اجتماعي،پاسخگویی،وظایف اجتماعی

Abstract :

مسئولیت اجتماعی به گفتمان غالب و حاکم بر حوزه مدیریت سازمان‌ها تبدیل شده است و سازمان‌های بزرگ و معتبر جهانی، مسئولیت در برابر جامعه و محیط اجتماعی را جزئی از استراتژی سازمانی خود می‌بینند. در این سازمان‌ها، مسئولیت اجتماعی با هدف هدایت آن‌ها در راستای کمک به سلامت و رفاه جامعه، به طرق اخلاقی و شــفاف، مورد توجه قرار گرفته است. در مهروموم‌های اخیر، برخی دانشگاه‌ها نیز به مسئولیت اجتماعی به عنوان رویکردی برای توســعه پایــدار روی آورده و آن را در بیانیه مأموریت خود گنجانده‌اند. در حال حاضر، نقش واحدهاي تجاري تغییرات زیادي کرده است و انتظار می‌رود که این واحدها فقط به فکر افزایش سودآوري نباشند و در قبال کارهاي خود، به اجتماع پاسخگو نیز باشند. دلیل این امر، آن است که واحد تجاري نمی‌تواند بدون اجتماع، فعالیت داشته باشد و اجتماع نیز به واحد تجاري نیاز دارد. ازاین‌رو، رابطه‌ای دوطرفه بین این دو، شکل گرفته است. به همین منظور، مسئولیت‌پذیری اجتماعي شرکت‌ها، هم براي آن‌ها و هم براي اجتماع سودمند است. شکل اولیه مفهوم مسئولیت‌پذیری اجتماعي، داراي جنبه‌های قوي مذهبي، پدرسالاری و نوع‌دوستی است، اما مفهوم نوین مسئولیت‌پذیری اجتماعي شرکت‌ها، به صورت مستقیم روي کارهاي روزمره تجاري و تأثیر آن‌ها بر طیف وسیع ذینفعان، متمرکز شده است. در دهه 1950، تنها تعهد به جامعه مطرح بود؛ به مرور در قرن 21، دغدغه‌های زیست‌محیطی و اجتماعي، اقدامات داوطلبانه، رفتار اخلاقي، توسعه اقتصادي، بهبود کیفیت زندگي شهروندان، حقوق بشر، حقوق کار، حفاظت از محیط‌زیست، مبارزه با فساد، تشویق ایجاد شفافیت و پاسخگویي مناسب، حائز اهمیت شده است. در مقاله حاضر، مفاهیم، ابعاد، نظریه‌ها و مدل‌های مسئولیت‌پذیری اجتماعي بیان می‌گردد؛ اما نکته حائز اهمیت آن است که بیشتر تعاریف، شرکت‌ها را در برابر جامعه مسئول می‌دانند. ازاین‌رو، براي پاسخگویي در برابر جامعه، نیاز است مباحث نظري مسئولیت‌پذیری اجتماعي، به صورت دقیق در عمل هم اجرا شوند.